จีนสั่งหน่วยงานรัฐถอด Windows 10 ออกจากระบบ! แม้เป็นรุ่นพิเศษที่ Microsoft ร่วมพัฒนา หันสู่ HarmonyOS และ Linux

จีนกำลังเดินหน้าลดการพึ่งพาเทคโนโลยีจากตะวันตกอย่างจริงจัง หลังมีรายงานว่า กระทรวงความมั่นคงแห่งรัฐของจีน (Ministry of State Security) ได้สั่งให้หน่วยงานรัฐบาลท้องถิ่นและองค์กรที่เกี่ยวข้องกับภาครัฐทยอย นำ Windows 10 ออกจากระบบ และเปลี่ยนไปใช้ระบบปฏิบัติการภายในประเทศ

สิ่งที่น่าสนใจคือ Windows 10 ที่กำลังถูกนำออกครั้งนี้ ไม่ใช่ Windows 10 รุ่นทั่วไปที่ผู้บริโภคทั่วโลกใช้งาน แต่เป็น Windows 10 เวอร์ชันพิเศษที่ถูกพัฒนาขึ้นสำหรับหน่วยงานรัฐบาลจีนโดยเฉพาะ

การตัดสินใจครั้งนี้จึงสะท้อนว่า แม้ Microsoft จะเคยร่วมมือกับจีนเพื่อสร้าง Windows รุ่นที่ตอบโจทย์ด้านความปลอดภัยของรัฐบาลจีน แต่ปักกิ่งก็ดูเหมือนจะไม่ต้องการให้ระบบปฏิบัติการจากต่างประเทศเป็นโครงสร้างพื้นฐานหลักของระบบราชการอีกต่อไป

Windows รุ่นพิเศษที่ Microsoft ร่วมพัฒนาให้จีน

Windows 10 เวอร์ชันดังกล่าวพัฒนาโดย C&M Information Technologies (CMIT) ซึ่งเป็นบริษัท Joint Venture ระหว่าง Microsoft และ China Electronics Technology Group

โครงการนี้เกิดขึ้นเพื่อสร้าง Windows รุ่นที่ปรับแต่งให้เหมาะกับข้อกำหนดด้านความปลอดภัยของรัฐบาลจีน โดยใช้ Windows 10 Enterprise เป็นพื้นฐาน

ระบบดังกล่าวมีการปรับเปลี่ยนหลายส่วนจาก Windows 10 สำหรับผู้บริโภค เช่น

• ปิดหรือถอดฟีเจอร์ที่เกี่ยวข้องกับผู้ใช้ทั่วไปบางอย่าง
• ให้ระบบ Activation และ Update ทำงานภายในจีน
• รองรับมาตรฐานการเข้ารหัสของจีน
• ปรับแต่งองค์ประกอบของระบบให้เหมาะกับข้อกำหนดด้านความปลอดภัยของหน่วยงานรัฐ

เรียกได้ว่าเป็น Windows 10 ที่ถูกสร้างขึ้นโดยมีเป้าหมายเพื่อให้รัฐบาลจีนสามารถควบคุมระบบและข้อมูลได้มากกว่าการใช้ Windows รุ่นมาตรฐาน

เดิมมีแผนใช้ถึงปี 2027 แต่จีนเร่งยุติการใช้งาน

ตามรายงานของ Bloomberg รัฐบาลจีนเดิมมีแผนให้ Windows 10 เวอร์ชันพิเศษนี้ใช้งานต่อไปจนถึงประมาณ กุมภาพันธ์ 2027

แต่ล่าสุดแผนดังกล่าวถูกเลื่อนให้เร็วขึ้น และหน่วยงานรัฐบางส่วนกำลังเริ่มกระบวนการยุติการใช้งานตั้งแต่ตอนนี้

เหตุผลสำคัญคือ แม้ Windows รุ่นนี้จะถูกปรับแต่งโดยเฉพาะสำหรับรัฐบาลจีน แต่พื้นฐานของระบบยังมาจากเทคโนโลยีของ Microsoft ซึ่งเป็นบริษัทจากสหรัฐฯ

ท่ามกลางความตึงเครียดด้านเทคโนโลยีระหว่างจีนกับสหรัฐฯ จีนจึงต้องการลดความเสี่ยงจากการพึ่งพาเทคโนโลยีต่างชาติ โดยเฉพาะในระบบที่เกี่ยวข้องกับข้อมูลสำคัญของภาครัฐ

กล่าวง่าย ๆ คือ แม้ Windows จะถูก “ปรับแต่งให้จีน” แล้ว แต่ก็ยังเป็น Windows

จีนมีตัวเลือกสำหรับแทนที่ Windows อยู่แล้ว

จีนไม่ได้ตัด Windows ออกโดยไม่มีทางเลือก เพราะในช่วงหลายปีที่ผ่านมา บริษัทและหน่วยงานภายในประเทศได้พัฒนาระบบปฏิบัติการทางเลือกหลายตัว

หนึ่งในชื่อที่โดดเด่นที่สุดคือ Huawei HarmonyOS

Huawei กำลังสร้าง Ecosystem สำหรับ PC โดยเฉพาะ พร้อมระบบปฏิบัติการที่ใช้เทคโนโลยีของบริษัทเอง และมีเป้าหมายลดการพึ่งพา Windows และซอฟต์แวร์จากสหรัฐฯ

อีกกลุ่มคือระบบปฏิบัติการที่อิง Linux เช่น

• Kylin OS
• UnionTech UOS

ทั้งสองระบบมีการใช้งานในภาคองค์กรและภาครัฐของจีนอยู่แล้ว และสามารถพัฒนาให้เหมาะกับงานเฉพาะด้านที่ต้องการควบคุมระบบในประเทศ

จีนอาจไม่ได้เลือกเพียงระบบเดียว

ขณะนี้ยังไม่มีการยืนยันว่ารัฐบาลจีนจะเลือก HarmonyOS หรือ Linux เป็นระบบปฏิบัติการหลักเพียงตัวเดียว

มีความเป็นไปได้มากกว่าว่าจีนจะใช้แนวทางแบบผสม โดยเลือกแพลตฟอร์มให้เหมาะกับลักษณะงาน

เช่น ระบบที่ต้องการ Ecosystem แบบครบวงจรอาจใช้ HarmonyOS ขณะที่ระบบองค์กรหรือ Server ที่ต้องการความยืดหยุ่นสูงอาจเลือก Linux-based อย่าง UOS หรือ Kylin

แนวทางดังกล่าวจะช่วยลดการพึ่งพาเทคโนโลยีจากบริษัทต่างชาติในหลายระดับ ตั้งแต่ Operating System ไปจนถึง Applications และ Infrastructure

ไม่ใช่แค่เรื่อง Windows แต่เป็นการสร้าง Ecosystem ของตัวเอง

การนำ Windows ออกจากระบบภาครัฐจึงเป็นเพียงส่วนหนึ่งของแผนใหญ่ของจีนในการสร้าง Domestic Technology Stack

เป้าหมายไม่ได้มีเพียงการเปลี่ยนระบบปฏิบัติการ แต่รวมถึงการสร้างซอฟต์แวร์ ฮาร์ดแวร์ ชิป และระบบ Cloud ที่สามารถทำงานร่วมกันโดยไม่จำเป็นต้องพึ่งพาเทคโนโลยีจากสหรัฐฯ

สำหรับ Microsoft เรื่องนี้ถือเป็นอีกหนึ่งสัญญาณว่าความสัมพันธ์ด้านเทคโนโลยีระหว่างบริษัทตะวันตกกับรัฐบาลจีนกำลังเปลี่ยนไปอย่างมาก

เพราะแม้ Microsoft จะเคยยอมร่วมพัฒนา Windows รุ่นพิเศษสำหรับรัฐบาลจีน เพื่อให้ตอบโจทย์ด้านความปลอดภัย แต่สุดท้ายระบบดังกล่าวก็อาจไม่ได้มีอนาคตในระยะยาว

ขณะที่จีนกำลังผลักดันตัวเองจากประเทศที่ “ใช้เทคโนโลยีต่างชาติ” ไปสู่ประเทศที่ต้องการ ควบคุมเทคโนโลยีตั้งแต่ระบบปฏิบัติการไปจนถึงโครงสร้างพื้นฐานทั้งหมด

หากการเปลี่ยนผ่านครั้งนี้ดำเนินไปตามแผน จีนอาจกลายเป็นหนึ่งในตลาดขนาดใหญ่แห่งแรกที่สามารถลดการพึ่งพา Windows ในระดับภาครัฐได้อย่างเป็นรูปธรรม และจะเป็นบททดสอบครั้งสำคัญว่า HarmonyOS, UOS และ Kylin สามารถทดแทน Ecosystem ของ Windows ได้จริงมากน้อยเพียงใด

ที่มา: TechPowerUp