เมื่อพูดถึงการเก็บรักษาข้อมูลดิจิทัล หลายคนอาจนึกถึงการสำรองข้อมูลลงฮาร์ดดิสก์หรือคลาวด์ แต่สำหรับมรดกทางเทคโนโลยีอายุกว่า 40 ปี วิธีการอนุรักษ์อาจ “ย้อนยุค” กว่าที่คิด
ต้นฉบับเวอร์ชันแรกสุดของ 86-DOS 1.00 ซึ่งเป็นระบบปฏิบัติการต้นแบบก่อนจะกลายมาเป็น MS-DOS นั้น เคยถูกเชื่อว่าสาบสูญไปแล้ว แต่ล่าสุดทีมนักประวัติศาสตร์ได้ค้นพบซอร์สโค้ดของ 86-DOS 1.00 จากเอกสารกระดาษเก่าเหลืองซีดจำนวนหนึ่ง ก่อนจะพิมพ์โค้ดเหล่านั้นกลับเข้าสู่ระบบใหม่ทีละบรรทัดด้วยมือ ทำให้ 86-DOS เวอร์ชันแรกฟื้นคืนชีพได้อีกครั้ง
86-DOS ถูกพัฒนาโดย Tim Paterson ให้กับ Seattle Computer Products โดยในช่วงแรกใช้ชื่อว่า QDOS (Quick and Dirty Operating System)
หลังจากนั้น Microsoft ได้เข้าซื้อระบบดังกล่าว และนำไปปรับแต่งเป็นระบบปฏิบัติการสำหรับ IBM PC 5150 จนกลายเป็น MS-DOS ในเวลาต่อมา
ลำดับเหตุการณ์สำคัญมีดังนี้:
อย่างไรก็ตาม ในวาระครบรอบ 45 ปีของระบบนี้ Microsoft พบว่าซอร์สโค้ดต้นฉบับของ 86-DOS 1.00 สูญหายไปแล้ว
โชคดีที่ Tim Paterson ยังคงเก็บรักษาเอกสารกระดาษที่เป็นโค้ดต้นฉบับเอาไว้จำนวนมาก ซึ่งรวมถึงโค้ดของ assembler และยูทิลิตีคลาสสิกอย่าง CHKDSK
เพื่อฟื้นฟูประวัติศาสตร์ส่วนนี้ ทีมงานนักประวัติศาสตร์และผู้เชี่ยวชาญด้านการอนุรักษ์ นำโดย Yufeng Gao และ Rich Cini ได้เริ่มภารกิจ “โบราณคดีเทคโนโลยี” โดยสแกนเอกสารเก่าเหล่านี้ด้วยความละเอียดสูง จากนั้นพิมพ์ถอดโค้ดด้วยมือ และตรวจสอบซ้ำหลายรอบ เพื่อให้แน่ใจว่าโค้ดยังสามารถคอมไพล์และทำงานได้อย่างถูกต้องในสภาพแวดล้อมยุคปัจจุบัน
ก่อนหน้านี้ Microsoft เคยเปิดซอร์สโค้ดของ MS-DOS เวอร์ชัน 1.25, 2.0 และ 4.0 มาแล้ว การเพิ่ม 86-DOS เข้าไปครั้งนี้จึงช่วยเติมเต็มช่องว่างสำคัญในประวัติศาสตร์วิวัฒนาการของ DOS
นอกจากนี้ Microsoft ยังอยู่ระหว่างพยายามกู้คืนซอร์สโค้ดของ 86-DOS 0.11 ซึ่งเป็นเวอร์ชันก่อนหน้าอีกด้วย
ปัจจุบัน Microsoft ได้นำโค้ดดังกล่าวเผยแพร่บน GitHub แล้ว ทำให้นักพัฒนาและผู้สนใจประวัติศาสตร์คอมพิวเตอร์ทั่วโลกสามารถเข้าไปศึกษาต้นกำเนิดของระบบปฏิบัติการที่มีอิทธิพลต่อโลกพีซีสมัยใหม่ได้โดยตรง
ที่มา: HKEPC
